Kocaeli‘nin İzmit ilçesinde fethin sembolü olarak 1332 yılında inşa edilen tarihi Orhan Mescidi’nde, Kurban Bayramı namazı kılındı. Yüzyıllardır süregelen geleneğe uyularak bayram hutbesi, İslam’ın adaletini temsil eden 100 yıllık Osmanlı merasim kılıcıyla irat edildi.
Kente hakim bir dorukta yer alan ve İzmit Körfezi görüntüsüyle dikkati çeken 694 yıllık Orhan Mescidi, Kurban Bayramı sabahında vatandaşların akınına uğradı. Bölgedeki en eski Osmanlı yapıtlarından biri olan tarihi ibadethaneyi dolduran cemaat, bayram namazını eda etmek için saf tuttu.
Namazın akabinde İzmit Orhan Mescidi İmam Hatibi Kenan Yılmaz, yüzyıllardır süregelen “kılıçla hutbe okuma” geleneğini yerine getirmek üzere minbere 100 yıllık Osmanlı merasim kılıcıyla çıktı.
Kenan Yılmaz, fethin sembolü olan caminin tarihini, geçirdiği onarım süreçlerini ve yüzyıllardır süregelen geleneği anlattı. Caminin 1330’lu yıllarda Sultan Orhan devrinde, şehzadesi Gazi Süleyman Paşa tarafından fethin sembolü olarak yaptırıldığını belirten Yılmaz, “Orhan Camimiz, yapıldığı tarihte yani 1330’lu yıllarda sade bir yapı olarak inşa edilmiş. Devrin kale surlarının içerisine inşa edilmiş ki bugün dahi İzmit’i en geniş açıyla gören doruğundadır. Camimiz; görünümüyle, manevi atmosferiyle ziyaretçilerin nitekim şad kalarak ve istemeyerek ayrıldıkları bir yer olmaya devam etmektedir” sözlerini kullandı.
“1999 zelzelesinde ağır hasar aldı, 4 yıl ibadete kapatıldı”
Caminin tarihi boyunca birçok tamir gördüğünü aktaran Yılmaz, şöyle devam etti:
“Bu tamirlerden Osmanlı periyoduna ilişkin, 1843 tarihine kadar bir tamirat kaydı bulunmamakta bilinen. Lakin 1843’ten günümüze kadar 6 farklı tamirat kaydı bulunmakta. Bu tamirlerin en değerli ikisini zikredecek olursak; biri 1999 sarsıntısına aittir ki o periyotta Gölcük-Değirmendere merkezli gerçekleşen sarsıntıda birçok vatandaşımızı yitirdik. Allah-u Teala hepsine rahmetiyle muamelede bulunsun. Camimiz de o periyotta ağır hasar almış, 4 yıl ibadete kapatılmış. Camimiz bahçesine kurulan bir sahra çadırında ibadet devam etmiş. Camimizde 3 yıl boyunca rastgele bir çalışma yapılamamış. 4’üncü yıl hızlandırılmış bir çalışma yapılmış. Doğal o hızlandırılmış çalışma da çok aslına uygun yapılamadığı için onun telafisi 2015 yılında yapılan çalışmayla oldu. 2015-2017 yılları ortasında 2,5 seneye yakın bir müddet camimiz ibadete tekrar kapatıldı. O devirde camimiz ayrıntılı bir tamirattan geçti. Yapısal olarak, teknik-mekanik tüm yenilemeleriyle ve görünen bütün o hoş görsel özellikleriyle aslına uygun bir formda restore edilmiş oldu.”
Yılmaz, caminin 1843’te periyodun en ayrıntılı onarımını gördüğünü ve Sultan Abdülmecid vaktinde birçok eklentiyle zenginleştirildiğine işaret ederek, şunları kaydetti:
“O eklentilerden biri, şu anda altında bulunduğumuz 4 sütunlu ahşap iç kubbedir. Bir başkası hanımların namaz kılması için tahsis edilmiş bayanlar kısmıdır. Bir oburu de hünkar mahfili dediğimiz kısımdır ki; o kısım de Sultan Abdülmecid Han’ın, burayı restore ederken geldiği, buraya geldiği vakit kaldığı kısımdır. O kısım ile ilgili olarak şöyle anlatlır; Sultanımızın astım çeşidi bir rahatsızlığı varmış. Burayı ziyaretinin rahatsızlığına yeterli geldiğini, şifa bulduğunu görmüş. Buranın havasının rahatsızlığına düzgün gelmesi sebebiyle ve geldiği vakit ecdat yadigarı bu tarihi mescitte konaklaması, bir yandan istirahatini yaparken başka yandan ibadetini huzurla ifa etmesi niyetiyle, hünkar mahfili dediğimiz kısım mescidimize kazandırılmış. Bu eklentilerle birlikte kürsümüz ve minberimiz de yeniden Sultan Abdülmecid periyodunda yenilenmiş.”
Hutbeler kılıçla irad ediliyor
Camide hutbelerin kılıçla okunduğunu vurgulayan Yılmaz, kılıcın yalnızca fethi değil, adaleti de temsil ettiğini lisana getirdi. Yılmaz, “Hemen yanı başımızdaki komşu ilimiz İstanbul’umuzda Ayasofya-i Kebir Mescidinde olduğu üzere, İzmit’te de Orhan Mescidinde cuma ve bayram namazı hutbeleri kılıçla irad edilir. Burada kılıçla okunmasının birden fazla temsil ettiği mana vardır elbette. Bunlardan biri; kılıç, İslam’ın fetihlerini temsil eder. Yapılan fetihlerin bir yeri ele geçirmek, işgal etmek için değil; İslam’ı oralara da götürmek, İslam’ın adaletini oralara da götürüp oralardaki zulüm tertibini adalet tertibine çevirmek içindir. Kılıcımız bunu da temsil eder” değerlendirmesinde bulundu.
Yılmaz, kılıcın birebir vakitte devlet sistemini ve otoritesini temsil ettiğini belirterek, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Bununla birlikte burada bir devlet sistemi olduğunu, hiç kimsenin bir diğerinin hakkını gasp etme yetkisi olmadığını, bir diğerine ceza verme yetkisi olmadığını, bunun lakin devlet eliyle yapılabileceğini temsil eder. Şu anda kullandığımız kılıcın tarihi olup olmadığı çok sorulan bir sorudur. Kılıcımız yaklaşık 100 yıllık tarihe sahiptir. Asıl tarihi kılıcımız ne yazık ki geçmişte çalınmış lakin bugün biz mevcut kılıcımızla, yaklaşık 100 yıllık bir tarihe sahip son periyot Osmanlı merasim kılıcıyla, mescitteki bu geleneği devam ettirmenin uğraşı içerisindeyiz.” – KOCAELİ
Kaynak: Haberler.com

